Supporterscollectief Nederland

Supporterscollectief Nederland maakt zich ernstige zorgen over de voorgenomen invoering van Persoonsgebonden Digitale Toegang (PDT) in het betaald voetbal. Wat ons betreft gaat die discussie over meer dan een nieuw toegangssysteem. Voordat we bespreken hoe PDT ingevoerd zou moeten worden, moeten we eerst de vraag beantwoorden wat voor voetbal we in Nederland eigenlijk willen zijn.

Dat veiligheid in en rond stadions belangrijk is, staat voor niemand ter discussie. Supporters, clubs, overheden en voetbalorganisaties willen allemaal dat een wedstrijdbezoek veilig verloopt. Omdat het hier om maatregelen gaat die honderdduizenden supporters raken, is het wel nodig dat ze meer zijn dan alleen uitvoerbaar. Ze moeten ook noodzakelijk en proportioneel zijn, en uit te leggen aan de samenleving. Juist op die punten roept PDT bij ons nog veel vragen op.

Meer dan een nieuw toegangssysteem

PDT wordt gepresenteerd als de volgende stap in stadionveiligheid, waarbij iedere supporter zich moet registreren en identificeren voordat hij of zij het stadion in mag. We vragen ons af of er hiermee niet te snel naar een technologische oplossing wordt gegrepen, terwijl het fundamentele gesprek nog nauwelijks is gevoerd. Welk probleem willen we precies oplossen, en is er bewijs dat PDT de veiligheid daadwerkelijk vergroot? En waarom wordt een systeem dat iedere stadionbezoeker raakt neergezet als een logische vervolgstap, terwijl over de noodzaak en proportionaliteit ervan nog volop wordt gediscussieerd?

Voor ons is dit dan ook geen technische kwestie. Het raakt aan de verhouding tussen voetbalorganisaties en supporters, aan vertrouwen en toegankelijkheid, en aan de vraag hoe ver het betaald voetbal wil gaan met het registreren en verwerken van gegevens.

Supporters zijn onderdeel van de oplossing

Supporters zijn het hart van het Nederlandse voetbal. Zij zorgen week in week uit voor de sfeer en de beleving in de stadions, en het voetbal bestaat dankzij hen. Daarom vinden we het vanzelfsprekend dat supporters vanaf het begin meepraten over besluiten die direct invloed hebben op hun wedstrijdbezoek.

Bij PDT is dat lange tijd niet gebeurd, want de invoering is jarenlang voorbereid zonder dat supportersvertegenwoordigers daar structureel bij betrokken waren. Inmiddels zijn er gesprekken op gang gekomen tussen supportersorganisaties, clubs, het Competitiebestuur en de KNVB, en dat waarderen we. We zien die gesprekken wel als het begin van een bredere dialoog over de toekomst van stadiontoegang en supportersbeleid, en zeker niet als de afronding van een proces.

Drie uitgangspunten voor de toekomst

In die dialoog vinden we drie uitgangspunten het belangrijkst.

1. Noodzaak en proportionaliteit eerst. Een maatregel die honderdduizenden supporters raakt, moet aantoonbaar noodzakelijk en proportioneel zijn. Op dit moment zien we onvoldoende bewijs dat PDT daaraan voldoet.
2. Privacy verdient bescherming. Niemand zou het gevoel moeten krijgen dat hij zijn privacy moet inleveren om zijn club te kunnen steunen. Veiligheid mag geen reden worden om steeds meer gegevens te verzamelen van supporters die niets verkeerd hebben gedaan.
3. Besluiten mét supporters. Besluiten over stadiontoegang raken supporters direct. Daarom moeten zij vooraf betrokken worden in plaats van achteraf geïnformeerd. Het gesprek moet met supporters gevoerd worden en niet over hen.

Onze sport, onze privacy, onze toekomst

Het Supporterscollectief Nederland roept het Competitiebestuur Betaald Voetbal en de KNVB op om de huidige gesprekken voort te zetten en samen te kijken naar alternatieven, uitgangspunten en randvoorwaarden, voordat er stappen worden gezet die niet meer terug te draaien zijn.

Uiteindelijk gaat deze discussie namelijk over meer dan PDT alleen. Het gaat over de toekomst van het stadionbezoek in Nederland, over hoeveel vertrouwen we in supporters hebben en over het voetbal dat we aan de volgende generatie willen doorgeven. Laten we daarom eerst samen bepalen welk voetbal we willen, zodat we daarna kunnen kiezen welke middelen daarbij passen.

De bewegingsvrijheid van uitsupporters in de Eredivisie is in het seizoen 2025/26 verder afgenomen. Supporters die hun club bij uitwedstrijden willen aanmoedigen, kregen steeds vaker te maken met verplichte buscombi’s. Vrij vervoer bleef bovendien een zeldzaamheid: slechts 5% van alle uitwedstrijden kon zonder combi of andere vervoersrestricties worden bezocht. Daarnaast kwam dit seizoen een einde aan de eerdere stijging van het gemiddeld aantal uitsupporters in de Eredivisie. In de KKD was daarentegen wel sprake van een lichte stijging.

Eredivisie

Uit cijfers van Supporterscollectief Nederland blijkt dat slechts 5% van de uitwedstrijden in de Eredivisie dit seizoen zonder restricties was te bezoeken via vrij vervoer. Daarentegen werd bij 29% van de duels een buscombi verplicht gesteld, 16% vereiste een autocombi, en bij 2% waren uitsupporters zelfs volledig uitgesloten.

Bron: Supporterscollectief Nederland.

De trend richting meer repressie blijft ook in het seizoen 2025/26 duidelijk zichtbaar. Gemeenten en politie kiezen steeds vaker voor het beperken van de bewegingsvrijheid van uitsupporters, waarbij verplichte buscombi’s steeds nadrukkelijker de norm worden. Opvallend is dat deze ontwikkeling nu ook lijkt samen te vallen met een breuk in de eerdere groei van het uitvakbezoek. Waar het gemiddeld aantal uitsupporters in 2024/25 nog steeg tot 576 per wedstrijd, komt aan die stijgende lijn in 2025/26 een einde. Figuur 1 laat het gemiddeld aantal uitsupporters zien over de laatste tien seizoenen.

Figuur 1: Gemiddeld aantal uitsupporters Eredivisie per seizoen

Bron: AwaydaysNL. Eigen bewerking: Supporterscollectief Nederland.

In Figuur 2 zijn de gemiddelde aantallen uitsupporters per club te zien voor het seizoen 2025/26. Figuur 3 toont de bezettingsgraad van het uitvak per club. NEC, FC Twente, en PSV behaalden bij al hun uitwedstrijden een bezettingsgraad van 100%.

Figuur 2: Gemiddeld aantal uitsupporters per club, Eredivisie seizoen 2025/26

Bron: AwaydaysNL. Eigen bewerking: Supporterscollectief Nederland.

Figuur 3: Bezettingsgraad (%) per club, Eredivisie seizoen 2025/26

Bron: AwaydaysNL. Eigen bewerking: Supporterscollectief Nederland.

Eerste Divisie

In de Eerste Divisie lag het gemiddelde aantal uitsupporters in het seizoen 2025/26 op 217 per wedstrijd, exclusief de tweede elftallen. Een vergelijking over meerdere jaren is nog lastig vanwege ontbrekende data, al lag het gemiddelde vorig jaar nog op 200.

Figuur 4: Gemiddeld aantal uitsupporters KKD per seizoen

Bron: AwaydaysNL. Eigen bewerking: Supporterscollectief Nederland.

In Figuur 5 zijn de gemiddelde aantallen uitsupporters per club te zien. Figuur 6 toont de bezettingsgraad van het uitvak per club. Vitesse behaalt een 100% bezettingsgraad score.

Figuur 5: Gemiddeld aantal uitsupporters per club, KKD seizoen 2025/26

Bron: AwaydaysNL. Eigen bewerking: Supporterscollectief Nederland.

Figuur 6: Bezettingsgraad (%) per club, KKD seizoen 2025/26

Bron: AwaydaysNL. Eigen bewerking: Supporterscollectief Nederland.

VERKLARING SUPPORTERSCOLLECTIEF NEDERLAND

Wij zijn verbaasd en teleurgesteld over de gang van zaken rond de ticketprijzen voor uitsupporters. Deze afspraken zijn destijds juist mét het Supporterscollectief gemaakt. Lees hier ons statement.

Gisteren werden wij als Supporterscollectief Nederland opnieuw geconfronteerd met berichten over het mogelijk afschaffen van de 40%-kortingsregeling op combitickets voor uitsupporters. Deze ontwikkeling baart ons grote zorgen.

Komende donderdag stemmen de clubdirecteuren over het afschaffen van deze regeling, die er juist is om uitsupporters te compenseren voor de beperkingen die gepaard gaan met verplichte bus- en autocombi’s. Het feit dat dit voorstel tot stand is gekomen zonder voorafgaand overleg met supportersorganisaties, betreuren wij ten zeerste. De ECV en CED hebben nagelaten om hierover het gesprek met ons aan te gaan, terwijl dit onderwerp direct impact heeft op de kern van de supportersbeleving.

In 2024 werden vergelijkbare plannen geopperd. Destijds hebben wij ons nadrukkelijk uitgesproken voor het behoud van uniforme en eerlijke ticketprijzen. Die oproep blijft onverminderd actueel. In onze eerdere verklaring hebben wij al uiteengezet waarom wij van mening zijn dat gelijke prijzen voor thuis- en uitsupporters niet automatisch leiden tot eerlijke omstandigheden.

Wij begrijpen dat clubs te maken hebben met stijgende kosten en inflatie. Echter, deze realiteit mag niet eenzijdig worden afgewenteld op de groep supporters die hun club overal en altijd volgt. De huidige combikorting bestaat niet voor niets: deze is juist ingevoerd als compensatie voor de structurele beperkingen waar uitsupporters mee te maken hebben. Denk hierbij aan verplichte vervoersregelingen, beperkte bewegingsvrijheid en een aantoonbaar andere wedstrijdbeleving dan thuispubliek. Het loslaten van deze compensatie, terwijl de beperkingen blijven bestaan, achten wij onacceptabel.

Daarnaast zal het afschaffen van de 40%-regeling een directe en forse financiële impact hebben op de supporters. De kosten voor het bijwonen van uitwedstrijden zijn de afgelopen jaren al sterk gestegen door hogere vervoersprijzen en oplopende beveiligingskosten. Een extra lastenverzwaring bovenop deze ontwikkeling is dan ook volstrekt onredelijk. Ter illustratie: als een club straks 35 euro vraagt voor een uitticket, dan raakt dat niet alleen de eigen uitsupporters. In het kader van wederkerigheid zullen thuissupporters van diezelfde club bij uitwedstrijden elders hetzelfde tarief tegenkomen. Inclusief bus- en servicekosten loopt de rekening dan al snel op tot 70 euro per wedstrijd. Juist de groep die week in, week uit zijn club trouw volgt, wordt hiermee onevenredig zwaar geraakt. Voor velen zal dit leiden tot hogere drempels om hun club nog uit te kunnen ondersteunen, wat ten koste gaat van de unieke voetbalcultuur in Nederland.

Voetbal mag geen sport worden voor elite; het moet een sport blijven voor iedereen.

Wij roepen clubdirecteuren op om zich achter hun supporters te scharen en tegen dit voorstel te stemmen. Kies voor toegankelijkheid, voor sfeer en voor de supporters die het Nederlandse voetbal kleur geven, zowel thuis als uit.

Zonder supporters geen voetbal.